MEI 2016: RONDREIS INDRUKWEKKEND IRAN

De stad Shiraz stond vandaag op het programma; we begonnen met ontbijt op de 24e verdieping, wat een mooi uitzicht over de grote stad opleverde. Wel was het een grote chaos in de enorme ontbijtzaal qua aanvulling van het eten, je eigen eten vinden (alles was verspreid omdat het zo’n onhandige indeling was) en een goed plekje vinden om het op te eten. Het is gelukt en we hebben nog even op het balkon gestaan om over de stad uit te kijken en de bergen in de achtergrond.

Shiraz is zichtbaar modern, net als Teheran, en de vrouwen kleden zich dan ook mooi en hip binnen de mogelijkheden van de kledingeisen. Ook zien Hans en ik dat de openbare voorziening in Iran in het algemeen goed lijken te zijn – het is dan ook natuurlijk geen Arabisch land maar een andere cultuur, het zijn Perzen en daar zit toch duidelijk verschil in ten opzichte van hun buurlanden ondanks dat wij in het westen denken dat het allemaal een pot nat is. Bijvoorbeeld minder vuil op straat en goede voorzieningen zoals openbaar verkeer met chipknip-abonnementen, openbare wc’s, drinkfonteintjes met gewoon en gekoeld water, enzovoorts. En er is duidelijk een gelijkere verhouding tussen man en vrouw (ja, ondanks de kledingvoorschriften), en een relaxtere houding in het verkeer; je hoort zelden een toeter, bijvoorbeeld, terwijl het verkeer wel gewoon lekker één grote ongeorganiseerde chaos is! Het is wel apart dat U-bochten een volledig geaccepteerde verkeershandeling is, en er vaak in de middenberm bij knooppunten een U-bocht mogelijk is. Dat werkt volgens ons alleen als het verkeer niet al te druk is.

We zijn vanochtend eerst naar de Nasir-al-Molk moskee gegaan, een hele bijzondere kleine moskee bedekt met bloementegels en met glas-in-lood ramen in alle kleuren van de regenboog, waar de zon door scheen waardoor het net een caleidoscoop leek. Erg mooi!

Er was in een van de zijruimtes een klein museum gemaakt en we konden daar ook de kelders en de oude waterput van de moskee bezoeken. Het mooiste was echter het moskeetje zelf en de mooie tegelwerken in de binnenplaats en de moskee.

De vloer van deze moskee was zoals altijd bedekt met tapijten, en in het entreehalletje bij een briefkaartenkiosk zagen we dat dat waarschijnlijk was om de vloer te beschermen, maar eigenlijk wel heel erg jammer was want de vloer was gemaakt van glimmende turquoise tegels die in de regenboogkleuren van het zonlicht door de ramen duidelijk prachtige plaatjes opleverde. Jammer, maar we hebben een foto van de foto op de muur gemaakt om ons eraan te herinneren hoe extra mooi het kan zijn! De uitbater van de kiosk was trouwens zo te zien een social media bekendheid, Instagram is hier in Iran echt populair!

Toen we uitgekeken waren in deze mooie kleine moskee liepen we een eindje door de winkelstraat, langs een van de vele madrassa’s (Koranscholen), de Khan Madrassa, en naar de Vakil bazaar, een mooi doolhof van gewelfde gangen vol prachtige winkeltjes die van alles verkochten.

We verzamelde daar in een van de kleine groene binnenplaatsen met een fonteintje en grote groene citrusbomen, waar onze lokale gids een korte uitleg over de bazaar gaf en we toen wat vrije tijd kregen om rond te lopen. Erg leuk om rond te lopen! Toen het de afgesproken tijd was om terug te zijn in de binnenplaats waar we begonnen waren, bleek onze reisbegeleidster Anna er niet te zijn. Het duurde erg lang voor ze er weer was, en de lokale gids zat zich al zorgen te maken dat ze verdwaald was en te mopperen dat haar telefoon uitstond zodat hij haar niet kon bereiken. Eindelijk kwam ze weer opdagen met een of twee van de groep bij zich.

Toen konden we door als groep naar het volgende punt op het programma. Tijdens het lopen door de bazaar kreeg ik opeens van een vrouw een bakje witte frisse koude zoetigheid aangeboden waar we verkopers al met grote bladen vol van hadden zien lopen; dat een vreemde een ander zo’n bakje aanbiedt hadden we trouwens ook al eens gezien hier. Hans en ik bedankte haar uitvoerig en proefde natuurlijk, en boden anderen aan om te proeven, maar ik geloof dat sommigen het een beetje een vies idee vonden. Volgens ons weinig vies aan, iedereen eet het hier, het lijkt een favoriete snack.

Iets buiten een van de vele ingangen van de bazaar bevond zich de Vakil-hammam, een niet zo’n bijzondere hammam omdat hij oorspronkelijk voor de gewone man was bedoeld, volgens onze lokale gids die een beetje zat te mopperen dat het zonde was van ons geld dat Anna erop stond ons hier naartoe te brengen enkel en alleen omdat het op het programma staat. Volgens hem was het duur en niets te zien en waren er veel mooiere hammams voor minder geld… Maar ja, het programma moet gevolgd worden natuurlijk! En ach, op zich is het ook weleens leuk om een “gewone” hammam te bezoeken zelfs al was hij inderdaad niet erg interessant.

Na de hammam zijn we naar de citadel gewandeld, met een mooie groene binnenplaats. Er was een vogelgekwetter van jewelste bij een van de terrassen, dat kwam allemaal uit een klein vogeltje dat wel op een zwaluw leek. Een reisvriend uit Antarctica die een echte vogelaar is en nog altijd onze reizen volgt bevestigde dat het een “gewone” zwaluw was – maar dan wel een Iraanse! De citadel was best mooi, en het was leuk om de voor en na foto’s te zien van restauraties eraan; verschillende ruimtes waren vroeger witgepleisterd, en daaronder bleken nog hele mooie oude schilderingen te zijn. En onze lokale gids wees ons tijdens het rondlopen op de makers-merken op de stenen plavuizen.

Vanuit de citadel wandelde we door een stadsparkje waar mensen lekker zaten te relaxen en kletsen naar een drukke rotonde die tevens dienst leek te doen als bushalte… Een chaos dus! Maar onze bus kwam er ook aan, en onze lokale gids wierp zich in het drukke verkeer om de bus naar een plekje te loodsen dat wij veilig in zouden kunnen stappen.

Hans en ik hebben de lokale gids geholpen met het dragen van de lunch, hij liet de bus namelijk stoppen om bij een druk hamburgertentje voor iedereen drinken en Iraanse hamburgers te kopen; altijd leuk om rond te kijken in dat soort winkels, hoewel wij toch wel de grootste attractie waren! Het hamburgertentje leek chaotisch maar was goed georganiseerd, je bestelde, betaalde en kreeg een nummer van je bestelling, en die werd op een teller op de muur weergegeven als je aan de beurt was. Het was druk dus we hadden de tijd, dus de lokale gids liep naar het tentje ernaast om wat vegetarische flappen te kopen voor de een of twee vegetariërs in de groep, en kocht gelijk drie extra gefrituurde (vlees) flappen voor ons drietjes om even gauw op te snoepen. Lekker!

De lokale gids was geagiteerd, en het verhaal kwam er nu uit, nu we ver van de rest waren (hij had Hans ook specifiek uitgenodigd om hem te komen helpen met dragen, en we hadden in de gaten dat hij iets wilde vertellen). Tot onze ontsteltenis had Anna, zonder te overleggen met ons als groep, stiekem in onze naam een mail naar Kras gestuurd met de dringende vraag om hem, de lokale gids, te vervangen! Uiteraard neemt Kras zo’n vraag serieus, en had de vraag doorgestuurd naar het lokaal agentschap waar onze lokale gids voor werkt. Die kennen hem gelukkig wel iets langer dan vandaag, en het was ook gewoon niet mogelijk, maar het zette zijn geloofwaardigheid wel ernstig op het spel. Schijnbaar wat hij zo begrepen had via via had ze hem van van alles beschuldigd, zoals dat hij gratis eet op kosten van de groep – iets waar wij haar overigens van verdenken – hij moest daar hartelijk om lachen, gids is een goedbetaald beroep in Iran en hij verdiende toch echt genoeg per dag. Overigens als we het over sjoemelen hebben, ik hoorde Anna de allereerste dag op ons allereerste ritje in de bus al aan de lokale gids vragen of hij dagelijks bonnetjes kon schrijven voor haar zodat zij die kon declareren bij haar werkgever. Hij klaagde nu tegen ons dat hij haar niet vertrouwt, ze draagt hem schijnbaar constant dingen op om te doen of te bezoeken uit naam van de groep, en hij verstaat wel geen Nederlands, maar is niet gek, en gelooft nooit dat wij dat allemaal willen – en dat klopt, wij weten meestal van niets want naar ons toe overlegt ze praktisch nooit wat we zullen doen, alles is al opgelegd (door haar). Hij moest even zijn ei kwijt en was wel bezorgd over de brief, dat kon weleens een vervelend staartje krijgen, maar voorlopig had hij wel een manier gevonden om haar te kunnen managen zodat hij er niet gek van werd en zo veel mogelijk een goede reis voor ons zou kunnen blijven regelen. Wat een gedoe allemaal, bah!


Terwijl we daar stonden kwam een voorbijganger even praten met ons, in gebroken Engels waar we vandaan kwamen en zo. Zijn Engels was niet zo goed, maar het was duidelijk dat hij mijn sjaal ten zeerste afkeurde; hij raakte een los puntje minachtend aan om zijn verhaal in het Iraans met een paar woorden Engels erdoor kracht bij te zetten, en was er erg emotioneel over dat vrouwen in Iran, en dus ook buitenlandse toeristen, zo bedekt rond moesten lopen. Hij was erg anti de Islamitische leefregels, dat was meer dan duidelijk!


Toen de hamburgers klaar waren werden we teruggeroepen naar het hamburgertentje, waar de lokale gids ook twee trays cola bestelde en voor Hans een blikje fanta, het laatste blikje in de koeling! Die heeft Hans dus goed bewaakt… Met onze armen vol liepen we terug naar de bus, en in het nabijgelegen park hebben we geluncht. De hamburgers waren best lekker, maar wel een beetje erg pittig. Een toevallig langslopende sjalenverkoper heeft een goede slag geslagen want zijn fijngeweven sjaals vonden gretig aftrek; het beduusde hem zelfs een beetje leek het en hij liet dan ook al die graaiende vrouwen en rondvliegende biljetten een beetje over zich heen komen. We hoorde dat Anna aan de lokale gids vroeg om er eentje voor haar gratis te vragen omdat de sjalenverkoper zo veel verdiend had aan haar groepje toeristen – ze kosten maar iets van 1.30 euro per stuk… Onze lokale gids keek haar met een minachtende en walgende blik aan en trok zijn eigen portemonnee en betaalde zelf. Het was duidelijk dat hij zich niet tot zo’n niveau kon verlagen als dat!

Na de lunch en de sjalen-wervelwind was er even wat vrije tijd om te relaxen in de schaduw, en toen was het weer door, vandaag is een vol en druk programma! Eerst hebben we nog even het mooie Eram botanische tuin vlakbij bezocht. Dit was als tuin/park al in de 11e eeuw opgericht. Het paleis in het midden is er in de 19e eeuw gebouwd, en het was er druk met bezoekers die aan het genieten waren van de tuinen, de wateren en het gebouw. Een echtpaar in prachtig kostuum was foto’s aan het maken van zichzelf en poseerde maar al te graag voor een foto. We hadden hier wat vrije tijd om rond te lopen, en toen we alles bekeken hadden waar we zin in hadden besloten Hans en ik het voorbeeld van veel Iraniërs te volgen en lekker even te relaxen in de schaduw met een klein dutje op het gras. Heerlijk!

Toen was het weer naar de bus, door de stad en naar het mausoleum van de belangrijke dichter Saadi, dat in een prachtig park lag. Na een praatje bij de graftombe zelf konden we even rondwandelen, en zijn Hans en ik in een kelder gegaan die gebruikt werd in de hete zomers. Bij een souvenirstalletje hebben we ook even rondgekeken, ze hadden er allerlei petjes waaronder de speciale zonnekleppen die Iraanse vrouwen weleens gebruiken om hun gezicht blank te houden; ik overwoog er eentje maar vond ze te duur voor iets waarvan ik niet zeker wist of ik het wel zou gebruiken. Omdat het bloedheet was en onze lokale gids al een tijdje aan het opscheppen was over het heerlijke Iraanse ijs (we hadden er eentje in het Eram park willen kopen, maar daar was het ijs niet zo lekker volgens hem), bracht hij ons naar een ijssalon waar we dan eindelijk een echt Iraans ijsje konden proeven; wit, taai zacht en stijfselachtig ijs in fris wortelsap met een scheutje citroensiroop. Een soort milkshake dus, best lekker! En daarna konden we ook nog even een bolletje oranjekleurig saffraan ijs proeven. Best lekker allemaal maar dat taaie stijfselachtige waar onze lokale gids zo lovend over was vonden wij niet zo bijzonder en het maakte het ook iets lastiger om te eten; dan liever een gewoon Italiaans schepijsje. Maar leuk om te proberen!

We moesten nog een ding doen vandaag, nu gingen we namelijk naar het mausoleum van de dichter Hafez, waar het druk met schoolkinderen en Iraanse bezoekers was. Je kon amper bij de tombe in een soort prieeltje komen want er stonden zo veel mensen omheen om een selfie van zichzelf te maken of even de steen aan te raken. Er vlakbij was een gebouw waar ook een hoop tombes stonden, onder andere van familieleden van Hafez, en wat verderop in een binnenplaats vonden Hans en ik nog meer grafstenen. Op oude foto’s zag ik dat er vroeger een grote begraafplaats om het graf van Hafez was ontstaan, omdat iedereen die het zich kon veroorloven wilde er zo dicht mogelijk bij begraven worden! Uiteraard was er weer de mogelijkheid om wat groepsfoto’s te maken met mensen die vaak als eerste aan ons vroegen of ze met ons op de foto mochten, en betrapte we een paar mensen die stiekem foto’s van ons maakte; twee jonge vrouwen deden alsof ze een foto van elkaar maakte bij een gebouw maar het was duidelijk dat ze eigenlijk met ons op de achtergrond erbij namen, dus wij deden vrolijk zwaaien en poseren!

Omdat we al heel de dag bezig waren was het al redelijk laat, dus we zijn gelijk doorgegaan naar het gebied van de Vakil bazaar, waar de lokale gids ons bracht naar een enigszins toeristisch maar wel goed en gelukkig verder leeg restaurantje in een kelder. Daar hebben we als avondeten lekker kebab en gebakken vis gegeten, en toen we klaar waren zijn we weer terug naar de straat gelopen en hebben een paar minuten aan de straatkant wachtend op de bus staan genieten van het drukke verkeer en hoe alles zo te zien moeiteloos langs elkaar heen kon zonder ongelukken… Terug in het hotel kreeg ik opeens last van diarree, en iets later had Hans ook enigszins rommelende darmen, maar gelukkig geen diarree; waarschijnlijk iets in het vlees of de vis dat niet helemaal goed was. Gelukkig was het gauw voorbij en hebben we er verder geen last meer van gehad.

free counters